Er zijn drie types of groepen populatie van de Theobroma cacao ofwel de cacaoboom te weten Criollo, Forastero en Trinitario.
Criollo’s domineerden de markt tot ongeveer halverwege de 18e eeuw. Tegenwoordig zijn er nog maar enkele pure Criollo bomen.
Forastero is een grote groep. De groep bevat semi-wilde en wilde populaties waarvan de Amelonado populatie het meest voorkomt. Grote gebieden van Brazilië en West-Afrika zijn beplant met de Amelonado bomen.
De Trinitario populatie is een kruising tussen Criollo en Forastero en is voor het eerst geplant in Trinidad. Van daaruit spreidde de populatie zich uit richting Venezuela, Ecuador, Kameroen, Samoa, Sri Lanka, Java en Papua Nieuw Guinea.
De cacaomarkt maakt onderscheid tussen twee brede categorieën cacaobonen: “Fine or flavour cacoa beans” en “bulk or ordinary cacoa beans”. Ofwel, “fijne cacaobonen” en “gewone cacaobonen”.
“Fine or flavour cacoa beans” komen van de Criollo of Trinitario bomen. “bulk of ordinary cacoa beans” groeien aan de Forastero bomen.
Er zijn wel uitzonderingen. De cacaobomen in Equador zijn van het type Forastero, maar produceren bonen die worden beschouwd als “fine or flavour cacoa beans”. Aan de andere kant, bomen in Kameroen van het type Trinitario produceren bonen die worden beschouwd als “bulk cacoa beans” door de verschillende rode kleur van de cacaopoeder.
Het gedeelte “fine or flavour cacoa beans” bedraagt 5% van de totale jaarlijkse wereldproductie cacaobonen. 80% Daarvan wordt geleverd door Latijns Amerika en het Caribische gebied.